Your Psychology

     Ιστότοπος πληροφόρησης για τα νέα ερευνητικά δεδομένα του κλάδου της Ψυχολογίας και της Συμβουλευτικής   -   Χωματίδου Γιούλη 

Η διαφορική διάγνωση ή διαφοροδιάγνωση είναι η διαγνωστική διαδικασία μέσω της οποίας αποκλείονται παθήσεις με παρόμοια συμπτώματα, ώστε να καταλήξουμε στην επικρατέστερη διάγνωση.

Η διαφορική διάγνωση αποτελεί μέρος της διεπιστημονικής αξιολόγησης που γίνεται από τα ΚΕΔΔΥ με σκοπό τη συγκέντρωση των αναγκαίων δεδομένων για το σχεδιασμό και την εφαρμογή κατάλληλων εκπαιδευτικών προγραμμάτων και την παροχή κατάλληλων υποστηρικτικών δομών και υπηρεσιών.

Σύμφωνα με τον Στασινό (2009), η διάγνωση της δυσλεξίας δε σημαίνει απλά επιλογή και χορήγηση ορισμένων τεστ για να διαπιστωθεί η ύπαρξή της σε ορισμένα παιδιά και να σκιαγραφηθούν οι ειδικές δυσκολίες τους στη χρήση και στην κατανόηση του γραπτού λόγου. Πρόκειται για μια δυναμική διαδικασία, η οποία περιλαμβάνει ένα σύνολο στρατηγικών που απευθύνονται τόσο στο παιδί με δυσλεξία όσο και στα άμεσα εμπλεκόμενα μέλη (σχολείο, οικογένεια, κοινωνικός περίγυρος).

Για τη διάγνωση της δυσλεξίας είναι απαραίτητη η ανεύρεση όλων των τυπικών χαρακτηριστικών του συνδρόμου, ενώ παράλληλα θα πρέπει να εξασφαλίσουμε την ύπαρξη φυσιολογικής όρασης, ακοής και κινητικότητας. Ακόμη, πρέπει να διερευνηθεί η ενδεχόμενη ύπαρξη ενός οργανικού νοσήματος και η νοημοσύνη του παιδιού.

Σε όλη αυτή την προσπάθεια της διάγνωσης καθοριστικός μπορεί να είναι ρόλος του εκπαιδευτικού ο οποίος θα πρέπει στα πρώτα χρόνια φοίτησης του παιδιού στο σχολείο να έχει κάνει αρκετές παρατηρήσεις και καταγραφές της γραπτής γλωσσικής συμπεριφοράς του παιδιού που θα επιβεβαιώνουν τις αρχικές του υποψίες ότι κάτι απρόσμενο συμβαίνει (Στασινός, 2013).

Όσον αφορά τη γραφή, εάν ο εκπαιδευτικός παρατηρήσει ότι το παιδί συγχέει τα ακουστικά όμοια φωνήματα (πχ. δ-θ, φ-β) καθώς και τα οπτικά όμοια γράμματα (πχ. π-τα, ο-α), παραλείπει γράμματα σε λέξεις με διπλά και τριπλά συμφώνα καθώς και σε λέξεις με δίψηφα συμφώνα (πχ. Ατρέας αντί Αντρέας), τότε πρέπει να το παραπέμψει για διάγνωση. Όπως αναφέρει ο Στασινός (2009), το παιδί με δυσλεξία προσθέτει γράμματα (πχ. αρκρούδα αντί αρκούδα), κάνει λάθος στη σωστή σειρά γραφής μιας λέξης (πχ. φολγέρα αντί φλογέρα), έχει ελλιπή ανάπτυξη οπτικού λεξιλογίου (πχ. μη τήρηση γραμματικών και ορθογραφικών κανόνων, δυσκολίες στην αντιγραφή) και χωρίζει ή ενώνει λέξεις (πχ. με γάλο αντί μεγάλο). Αν ο εκπαιδευτικός παρατηρήσει ότι το παιδί δυσκολεύεται να γράψει απλά γράμματα, δεν αντιγράφει σωστά ή αντιγράφει καθρεφτικά πρέπει να το υποψιαστεί. Ακόμη, εάν ένα παιδί δεν μπορεί να μεταφέρει στο χαρτί τις σκέψεις του, κολλάει τις λέξεις μεταξύ τους, δεν αρχίζει με κεφαλαίο, δεν χρησιμοποιεί σημεία στίξης και τόνους είναι πιθανό να έχει δυσλεξία. Εάν ο μαθητής παραλείπει γράμματα, δεν γράφει πάνω στις γραμμές, κάνει πολλά ορθογραφικά λάθη και ο γραφικός του χαρακτήρας είναι δυσνόητος, πρέπει να μας κεντρίσει το ενδιαφέρον (Γεμελιάρη, 2014).

Στον τομέα της ανάγνωσης αν το παιδί διαβάζει αργά, κοπιαστικά και μηχανικά, χωρίς να δίνει χρώμα στη φωνή του ή αρνείται να διαβάσει, είναι ένα σημάδι πιθανής ύπαρξης δυσλεξίας. Σύμφωνα με το Στασινό (2009), ένα παιδί με δυσλεξία συνήθως παραλείπει λέξεις ή συλλαβές λέξεων κατά την ανάγνωση, δεν μπορεί να κατανοήσει το κείμενο λόγω αργής και λανθασμένης ανάγνωσης και δεν μπορεί να διαβάσει όλα μαζί τα γράμματα μέσα σε μια λέξη (ενώ τα λέει ένα ένα). Ορισμένα στοιχεία που μπορεί να υποψιάσουν τον εκπαιδευτικό είναι εάν το παιδί χάνει το σημείο στο οποίο βρίσκεται, αν μαντεύει αφού διαβάσει ένα μέρος της λέξης (πχ. όμορφος αντί όροφος) και αν αλλάζει τη σειρά των γραμμάτων ή των συλλαβών (πχ. τος αντί στο). Τα παιδιά με δυσλεξία δυσκολεύονται ιδιαιτέρως στην ανάγνωση των γραμμάτων που μοιάζουν οπτικά (πχ. βάρος αντί φάρος) και στην ανάγνωση λέξεων με συμπλέγματα, δίψηφα σύμφωνα ή δίφθογγους, ενώ συχνό είναι το φαινόμενο της επανάληψης ορισμένων λέξεων (Γεμελιάρη, 2014).

Ένα ακόμη σημείο το οποίο ο εκπαιδευτικός μπορεί να παρατηρήσει προκειμένου να διαγνώσει εάν ο μαθητής του έχει δυσλεξία, είναι η μνήμη. Σύμφωνα με τη Γεμελιάρη (2014), εάν το παιδί δυσκολεύεται στη βραχύχρονη και μακρόχρονη μνήμη (δηλαδή κάτι που μαθαίνει σήμερα, το ξεχνάει μέσα σε λίγες ημέρες) ή αν αδυνατεί να οργανώσει την μνήμη του, είναι σημάδια δυσλεξίας. Ένας μαθητής με δυσλεξία συνήθως δεν συγκροτεί εύκολα σύνθετες πληροφορίες, δυσκολεύεται να μάθει τους μήνες, τις μέρες και την προπαιδεία, ενώ δυσκολεύεται στην εκμάθηση ξένων γλωσσών και στα μαθηματικά (Στασινός, 2009).

Εάν το παιδί παρουσιάζει ελλείψεις στο προσανατολισμό και το συντονισμό των κινήσεωντου, τότε ο εκπαιδευτικός πρέπει να εξετάσει τη περίπτωσή του. Όπως αναφέρει η Γεμελιάρη (2014), το παιδί με δυσλεξία δυσκολεύεται να συντονίσει τις πράξεις του (πχ. να κάνει σχοινάκι) και συγχέει τις έννοιες πάνω - κάτω, δεξιά - αριστερά, πριν – μετά. Ένας ακόμη δείκτης για την πιθανή ύπαρξη δυσλεξίας είναι εάν ο μαθητής δυσκολεύεται στις αλληλοδιαδοχικές κινήσεις ή αν χάνει την αίσθηση του χρόνου. Τα παιδιά αυτά συχνά δυσκολεύονται στις αντιγραφές κινήσεων και στην οργάνωση της σχολικής τους τσάντας.

 

ΒΙΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Γεμελιάρη, Ε. (2014). Δυσλεξία: Αναγνωρίστε την ! Στη σελίδα http://www.happymom.gr

Στασινός, Δ. .Π. (2013). Η ειδική εκπαίδευση 2020. Για μια συμπεριληπτική ή ολική εκπαίδευση στο νέο-ψηφιακό σχολείο με ψηφιακούς πρωταθλητές. Αθήνα: Παπαζήσης.

Στασινός, Δ. Π. (2009). Ψυχολογία του λόγου και της γλώσσας. Ανάπτυξη και παθολογία. Δυσλεξία και Λογοθεραπεία. Αθήνα: Gutenberg. 

Share

ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην αντιμετώπιση της δυσλεξίας
Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην αντιμετώπιση της δυσλεξίας
Δημοσιεύτηκε: Δευτέρα, 08 Δεκεμβρίου 2014 17:18
Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στη διαφοροδιάγνωση της δυσλεξίας
Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στη διαφοροδιάγνωση της δυσλεξίας
Δημοσιεύτηκε: Δευτέρα, 08 Δεκεμβρίου 2014 17:17
Το κλινικό προφίλ παιδιών με δυσλεξία
Το κλινικό προφίλ παιδιών με δυσλεξία
Δημοσιεύτηκε: Δευτέρα, 08 Δεκεμβρίου 2014 17:15
Παιδική κακοποίηση: Πρόσφατα επιδημιολογικά στοιχεία και αιτιολογικοί παράγοντες
Παιδική κακοποίηση: Πρόσφατα επιδημιολογικά στοιχεία και αιτιολογικοί παράγοντες
Δημοσιεύτηκε: Τρίτη, 11 Νοεμβρίου 2014 20:22
Παράγοντες που επηρεάζουν τη σχολική επίδοση των μαθητών
Παράγοντες που επηρεάζουν τη σχολική επίδοση των μαθητών
Δημοσιεύτηκε: Παρασκευή, 05 Σεπτεμβρίου 2014 15:08
Η σχολική επίδοση των μεταναστών μαθητών
Η σχολική επίδοση των μεταναστών μαθητών
Δημοσιεύτηκε: Παρασκευή, 05 Σεπτεμβρίου 2014 14:57
Ηθικά συναισθήματα και εκφοβισμός
Ηθικά συναισθήματα και εκφοβισμός
Δημοσιεύτηκε: Πέμπτη, 28 Αυγούστου 2014 18:53
Θεωρία του νου και σχολικός εκφοβισμός
Θεωρία του νου και σχολικός εκφοβισμός
Δημοσιεύτηκε: Πέμπτη, 28 Αυγούστου 2014 18:45
Κανονιστικές πεποιθήσεις για την επιθετικότητα και εκδήλωση εκφοβισμού
Κανονιστικές πεποιθήσεις για την επιθετικότητα και εκδήλωση εκφοβισμού
Δημοσιεύτηκε: Πέμπτη, 28 Αυγούστου 2014 18:42

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ

Διαπολιτισμική Συμβουλευτική
Διαπολιτισμική Συμβουλευτική
Δημοσιεύτηκε: Πέμπτη, 10 Ιουλίου 2014 01:29

Η διαπολιτισμική ψυχολογία είναι ένας τομέας της ψυχολογίας που ασχολείται με τη συστηματική μελέτη της συμπεριφοράς και των εμπειριών του ατόμου, όπως εμφανίζονται σε διάφορες κοινωνίες, καθώς και με τους τρόπους με τους οποίους επηρεάζει και επηρεάζεται, αντίστοιχα, από τον πολιτισμό της κοινωνίας στην οποία ζει.

Οικογενειακή-συζυγική Συμβουλευτική
Οικογενειακή-συζυγική Συμβουλευτική
Δημοσιεύτηκε: Πέμπτη, 10 Ιουλίου 2014 00:52

Η συμβουλευτική της οικογένειας είναι ο κλάδος εκείνος της συμβουλευτικής που ασχολείται κυρίως με την επίλυση των προβλημάτων που ανακύπτουν από τη συζυγική ή οικογενειακή σχέση.

Συμβουλευτική αποκατάστασης
Συμβουλευτική αποκατάστασης
Δημοσιεύτηκε: Τετάρτη, 09 Ιουλίου 2014 18:28

Με τον όρο αποκατάσταση εννοούμε τη διαδικασία παροχής βοήθειας σ’ έναν άνθρωπο με φυσική μειονεξία ή ψυχική διαταραχή ώστε να συμμετάσχει στην κοινωνία στο μέγιστο δυνατό μέτρο που του επιτρέπουν οι ικανότητες και οι δυνατότητές του.